|
|
Landgebruik
Lezersbrief
en antwoord over landgebruik in de EOS van maart
2007
KLIMAATVERANDERING De uitstoot van broeikasgassen is
volgens de wetenschap de voornaamste oorzaak van de opwarming van
de aarde. Volgens deskundigen is koolstofdioxide (CO^ de grote
boosdoener, en zou het C02-niveau de laatste vijftig jaar
spectaculair gestegen zijn. Tegelijk wordt het verkeer en de
industrie met de vinger gewezen. De groene beweging zet alles op
alles om ons ervan te overtuigen dat wij onze levenswijze
drastisch moeten veranderen: we moeten minder consumeren, niet
meer met de auto rijden enzovoort. We moeten de klok dus
terugdraaien en met minder tevreden zijn.
Wat ik in de hele
discussie rond het klimaat nooit terugvind, is de rechtstreekse
invloed van de toename van de wereldbevolking. Elk levend wezen op
aarde produceert immers bij het uitademen een hoeveelheid CO2. Ook
in afval en uitwerpselen zit CO2. Verder is er nog de
voedselproductie (bv. intensieve veeteelt). In 1950 waren er
ongeveer 2,5 miljard mensen op de wereld, nu zijn dat er ruim 4
miljard meer! Waarom komt de invloed van die 4 miljard mensen
nooit voor in de statistieken over de toename van C02 en de
opwarming van de aarde? En hoe zou de wereld eruitzien als er nu
slechts 2,5 miljard mensen zouden leven, net als in 1950? Ik heb
het onaangename gevoel dat de wetenschap, onder invloed van
milieugroeperingen ons alleen vertelt wat past in hun strategie:
door mensen bang te maken meer macht verwerven. Willy De Smet,
Ranst
Hoogleraar Rik Leemans van het Departement voor
Omgevingswetenschappen van Wageningen Universiteit,antwoordt:
De
wereldbevolking is natuurlijk een belangrijke factor voor allerlei
milieuproblemen, echter niet direct door het aantal mensen, maar
door hun gezamenlijke gebruik van grondstoffen en allerlei
activiteiten. De consumptie van energie neemt in ontwikkelde
landen dan ook sterker toe dan in ontwikkelingslanden. Hierdoor
kan je niet zeggen dat de ontwikkelingslanden met hun hoge
bevolkingsgroei de problemen veroorzaken. De sterke stijging van
de wereldbevolking - 300 miljoen aan het begin van onze
jaartelling; 2 miljard in 1890; 3 miljard in 1950 en 6,5 miljard
nu betekent dat 20 procent van de mensen die ooit op deze planeet
leefden nog steeds leven! - en de duidelijke relatie met de
CO2-toename, is slechts gedeeltelijk te wijten aan de
bevolkingsgroei en veel meer aan de explosieve stijging van onze
energieconsumptie. Een mens produceert gedurende zijn leven een
aanzienlijke hoeveelheid CO2 - in rust ademt een mens gemiddeld
een halve gram koolstofdioxide per minuut uit. Maar dat is geen
probleem. Want in se zijn wij CO2-neutraal. We eten voedsel, dat
in ons lichaam omgezet wordt in vetten (koolstofverbindingen en
water), warmte en beweging. Bij de 'verbranding' van dat voedsel
wordt zuurstof verbruikt en komt CO2 vrij. Maar die werd eerder
via plantenmateriaal vastgelegd vanuit de atmosfeer, tijdens de
fotosynthese. Mensen lopen als het ware op bio-energie. Zelfs als
we een stuk vlees eten, dan is dat indirect plantenmateriaal.
Het addertje onder het gras is dat we met één
hectare soja wel 20 mensen kunnen voeden, maar met één
'hectare runderen' slechts een halve mens. Een vleesrijk dieet
kost dus veel meer aan land en dat kan leiden tot ontbossing, wat
weer tot een verhoogde C02-uitstoot leidt. Ook het gebruik
van kunstmest veroorzaakt een extra uitstoot van lachgas (N2O),
een nog veel sterker broeikasgas De huidige westerse levenstijl
kan niet iedere wereldburger zich aanmeten. Dat zou fataal zijn,
maar 75 procent van de CO2-uitstoot komt nog steeds van de
geïndustrialiseerde landen, met slechts 20 procent van de
wereldbevolking.
(Commentaar Willen) Met andere woorden, je
gebruikt 40 x meer bij vlees dan bij plantaardig. Hoe kom ik aan
dat getal? een half mens per ha rekenen we nooit, dus een hele
mens betekent voor 40 mensen eten = 2 x 20. Misschien is mijn
berekening niet goed, maar dat hoor ik nog wel. Zelfs bij 20 x is
het een ontzettende verspilling.
|
